Söke Avukat ve Hukuk Bürosu

Söke'de Avukatlık Hizmeti

Söke, Büyük Menderes Ovası'nın merkezinde yer alan, ekonomisi ağırlıklı olarak tarıma, tarımsal sanayiye ve son yıllarda enerji yatırımlarına dayanan bir ilçedir. Bu yapı, Söke Adliyesi'ne düşen dosyaların karakterini doğrudan belirler: Kuşadası'nda gündelik olan turizm ve yabancı mülkiyeti dosyalarının yerini burada tarım arazisi, miras, kadastro ve kamulaştırma uyuşmazlıkları alır.

Söke ayrıca bölgenin yargı merkezidir. Kuşadası ve Didim adliyeleri Söke'nin mülhakat adliyeleri olduğundan, bu ilçelerdeki ağır ceza dosyaları da Söke'de görülür.

1. Söke Adliyesi ve Yargı Çevresi

• Ağır Ceza Mahkemesi Söke'dedir. Yargı çevresindeki en ağır suçlara ilişkin kovuşturmalar burada yürütülür. Kuşadası ve Didim'de başlayan soruşturmalar, iddianame düzenlendiğinde görev bakımından Söke Ağır Ceza Mahkemesi'ne gelir.
• Asliye Hukuk, Asliye Ceza, Aile Mahkemesi ve Sulh Hukuk mahkemeleri ile Sulh Ceza Hakimliği, İcra Dairesi ve İcra Hukuk Mahkemesi Söke Adliyesi bünyesindedir. Boşanma, velayet ve mal rejimi davaları Söke Aile Mahkemesi'nde görülür.
• İstinaf mercii İzmir Bölge Adliye Mahkemesi'dir. Söke mahkemelerinin kararlarına karşı istinaf başvurusu Aydın'a değil İzmir'e yapılır.
• Taşınmaz davalarında yetki kesindir (HMK m.12). Söke sınırlarındaki bir tarla veya arsaya ilişkin tapu iptali, ortaklığın giderilmesi ya da elatmanın önlenmesi davası yalnızca Söke'de açılabilir.
• İdari uyuşmazlıklar Aydın İdare Mahkemesi'ne gider. Kamulaştırma işleminin iptali, imar planı iptali ve idari para cezalarına karşı açılacak davalar Söke'de değil, Aydın İdare Mahkemesi'nde görülür.

2. Tarım Arazilerinde Miras ve Bölünme Yasağı

Söke'de en sık karşılaşılan ve en çok yanlış bilinen konu budur. 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu, tarım arazilerinin belirlenen asgari büyüklüğün altına düşecek biçimde bölünmesini yasaklar. Sonuç şudur: miras kalan tarla, mirasçılar arasında paylaştırılarak ayrı ayrı tapulara bölünemez.

Mirasçıların önündeki seçenekler sınırlıdır:

• Arazinin bütün hâlinde mirasçılardan birine devri ve diğerlerine denkleştirme bedeli ödenmesi,
• Mirasçıların kuracağı bir aile malları ortaklığı veya limited şirkete devir,
• Üçüncü kişiye satış ve bedelin paylaşılması.

Mirasçılar kanuni süre içinde anlaşamazsa, tarım müdürlüğünün başvurusu üzerine mahkeme arazinin satışına karar verebilir; bu, çoğu zaman aile için en kötü sonuçtur. Ortaklığın giderilmesi davasının işleyişi için İzale-i Şüyu rehberimize bakabilirsiniz.

Bir diğer sık dosya türü, murisin sağlığında mirasçılardan mal kaçırmak amacıyla yaptığı devirlerdir. Tarım arazilerinde bu genellikle "satış gibi gösterilen bağış" biçiminde karşımıza çıkar ve muris muvazaasına dayalı tapu iptali ve tescil davasının konusunu oluşturur.

3. Kamulaştırma ve Bedel Tespiti

Söke ve çevresi; enerji nakil hatları, sulama projeleri, karayolu genişletmeleri ve yenilenebilir enerji santralleri nedeniyle yoğun kamulaştırma faaliyetine sahne olur. İki ayrı hukuki yol vardır ve karıştırılmamalıdır:

• Bedel tespiti ve tescil davası (adli yargı). İdare açar, malik bilirkişi raporuna itiraz eder. Arazinin gelir metoduyla mı emsal karşılaştırmasıyla mı değerlendiği, dikili ağaç ve tesis bedelinin ayrı hesaplanıp hesaplanmadığı, sulama imkânının dikkate alınıp alınmadığı bedeli belirleyici biçimde etkiler.
• Kamulaştırma işleminin iptali davası (idari yargı). Kamu yararı kararının veya kamulaştırma işleminin hukuka aykırılığı iddiasıyla, tebliğden itibaren 30 gün içinde Aydın İdare Mahkemesi'nde açılır.

Kamulaştırmasız elatma hâlinde, yani idare taşınmaza kamulaştırma yapmadan fiilen el koymuşsa, malik bedel talebiyle dava açabilir. Bu dosyalarda elatmanın tarihi ve niteliği, uygulanacak rejimi tümüyle değiştirir.

4. Kadastro, Tapu ve Zilyetlik

Ovada tapusuz kullanım, sınır uyuşmazlıkları ve kadastro tespitine dayalı hataların düzeltilmesi süregelen dosya kaynağıdır. Üç noktayı vurgulamak gerekir:

• Kadastro Kanunu m.12'deki on yıllık hak düşürücü süre. Kadastro tutanağı kesinleştikten sonra tespite karşı açılacak davalar bu süreye tabidir ve süre hâkim tarafından resen gözetilir.
• Kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile tapusuz taşınmazın tescili mümkündür; ancak orman, mera, yaylak ve kıyı niteliğindeki yerler bu yolla kazanılamaz. Taşınmazın niteliği dosyanın ilk ve belirleyici sorusudur.
• Ecrimisil talepleri, hem paydaşlar arasındaki uyuşmazlıklarda hem de Hazine taşınmazlarının işgalinde gündeme gelir.

5. Tarımsal İşletmelerde İş ve İcra Hukuku

Mevsimlik tarım işçiliği, kendine özgü bir iş hukuku alanıdır: sözleşmenin çoğu zaman yazılı olmaması, ücretin aracı (elçi) üzerinden ödenmesi ve çalışma süresinin kayıt altında olmaması ispat sorununu ağırlaştırır. Bu dosyalarda tanık beyanı ve SGK kayıtları belirleyicidir.

Tarımsal ürün alım satımından doğan alacaklarda ise icra takibi ve tasarrufun iptali davası sık başvurulan yollardır; borçlunun aciz hâline düşmeden önce yaptığı devirler bu davanın konusunu oluşturur.

Hocaoğlu Hukuk Bürosu, Av. Barış Hocaoğlu tarafından yürütülmektedir (Aydın Barosu Sicil No: 3139). Büro Kuşadası, Söke, Didim, Selçuk ve Aydın genelinde avukatlık ve hukuki danışmanlık hizmeti vermektedir.